Yvonne Westerhof

VRIES – Pal in het centrum van Vries vind je het activiteitencentrum en de ontmoetingsplek Plaats de Wereld. De voormalige gemeentewerf en het ruime erf staan er goed onderhouden en verzorgd bij. Iemand is bezig in de kas. Bij een van de borders op het erf is een groepje vrouwen in gesprek met elkaar. Zij zijn tuinvrijwilligers en geven een nieuwe vrijwilliger een rondleiding. Het is een voorbeeld van hoe er op Plaats de Wereld wordt (samen)gewerkt. Benieuwd naar het grotere verhaal achter dit buurtproject, doet initiatiefnemer Yvonne Westerhof een boekje open.

Yvonne Westerhof (58), geboren in Utrecht als Yvonne de Leeuw, zit vol ideeën en noemt zichzelf iemand met een sterk rechtvaardigheidsgevoel. Een vrouw die persoonlijke en maatschappelijke vraagstukken zoals uitsluiting of discriminatie benoemt en er wat aan doet. Van huis uit krijgt ze mee om goed met andere mensen om te gaan. Ze ervaart als zesjarige al dat ze niet overal welkom is, als het christelijke gezin De Leeuw zich in de buurtschap Oosterwolde bij Oldebroek (noord-Veluwe) vestigt. Als ‘import’ wordt het gezin niet opgenomen in de streng reformatorische dorpsgemeenschap. De uitsluiting voelt eenzaam en onrechtvaardig, maar de jonge Yvonne is er ook verbijsterd over. Ze laat het er niet bij zitten en op school stapt ze op de pesters en de gepesten af. Niet uit belediging of uit medelijden, maar op zoek naar een verklaring. Zo leert Yvonne ook al vroeg om op te komen voor en steun te bieden aan wie wordt uitgesloten. ‘Eenzaamheid is een groot lijden’, legt ze de vinger op de zere plek. Later tijdens haar werk als gezondheidswerker in Latijns Amerika wordt ze ook wel onheus bejegend door haar Europese afkomst. Maar ze ontdekt ook de kracht van minga, de vanzelfsprekende samenwerking in een gemeenschap als je van elkaar afhankelijk bent en als je hulp nodig hebt.

Dorpskinderen en diagnoses

Na de basisschool en de mavo gaat Yvonne in Hoogeveen op kamers om mbo-verpleegkunde te doen. De versnelde hbo-Verpleegkunde in Amsterdam volgt ze na een tussenjaar in Brussel. Maar uiteindelijk wil ze graag iets betekenen in de ontwikkelingssamenwerking. Daarom volgt ze aansluitend de post-hbo tot community health officer. In Amsterdam werkt ze met verslaafde en ontheemde jongeren, maar ze wil ook graag internationale ervaring opdoen. Ze sluit zich aan bij gezondheidsprojecten in Latijns-Amerika, zoals die in Chili. Op een afgelegen eilandengroep in Chili is er geen huisartsenpraktijk, hoewel er wel vraag is naar een arts. Omdat het gebied geïsoleerd en slecht bereikbaar is, zijn de dorpelingen op zichzelf aangewezen. Yvonne denkt als adviseur mee over welke zorgvragen het zwaarst wegen. En dan blijkt dat het overlijden van jonge kinderen aan longontsteking en uitdroging, samen met ongevallen, de grootste problemen zijn. Omdat de dorpskinderen achter elke voordeur komen, leergierig zijn en tijd hebben, volgen de oudste dorpskinderen een tweejarig gezondheidsprogramma. Zo worden zij opgeleid tot informele gezondheidswerkers, die eenvoudige diagnoses kunnen stellen. Zij vormen geleidelijk aan een organisatie, die tot op heden goed functioneert. Om serieuze fysieke problemen moet Yvonne haar werk in het buitenland na een jaar afbreken.

Plaats de Wereld

Inmiddels heeft ze tijdens het project in Chili de leerkracht Johan Westerhof ontmoet. Het stel vestigt zich in 1997 in Eelde, de woonplaats van Johan. Samen krijgen ze rond de eeuwwisseling drie kinderen: Anne-Eline, Laura en Myrthe en betrekken ze in Vries een ‘leuk huisje’. Yvonne en Johan ontplooien er diverse sociaal-culturele activiteiten. In 2010 en in 2012 organiseert het stel een groot wereldfeest voor de gemeente Tynaarlo om wereldwijde verbondenheid en duurzaamheid voor het voetlicht te brengen. In 2012 wordt Plaats de Wereld opgericht. ‘Deze plek’, zegt Yvonne ‘is van vrijwilligers die van betekenis willen zijn én is er voor iedereen die niet vanzelfsprekend meedoet in de samenleving.’ Er is een uitgebreid aanbod van activiteiten, evenementen, dorpsdiners en verhalentheater. De lopende activiteiten staan vermeld op de website plaatsdewereld.nl. De ideeën voor de activiteiten worden getoetst aan de kerndoelen Solidariteit, Educatie en Ontmoeting. Per week doen 150 vrijwilligers mee. Yvonne bewaakt de kerndoelen, komt met ideeën en houdt de vaart erin.

Plaats de Wereld is kortom een drempelloze, maatschappelijke broedplaats die met steun van donateurs, fondsen en subsidie van de gemeente kan bestaan. En Plaats de Wereld is ook een inspiratiebron voor andere bewonersinitiatieven, zoals die in Assen en Eelde. Hoopvol sluit Yvonne af: ‘Ik vind het fijn dat Plaats de Wereld er is en in een behoefte voorziet. Ons initiatief wordt inmiddels door vele handen gedragen. Dat is waar het ons om gaat!’