Wat: wroet challenge Waar: Zuidlaren Wanneer: dinsdag 19 mei
De Ongenode Gast wordt voor de deur van De Schuthoek opgevangen door juf Henriët Bulthuis. De lerares zag hem al aankomen en heeft een goed idee wat hij komt doen. "De kinderen zijn al naar de schooltuin, ik loop wel even met je mee." De kinderen van groep twee krijgen vandaag namelijk een speciale les, met hulp van natuurbeweging IVN. Ze gaan zich verdiepen in bodemdiertjes. Mooie bijkomstigheid is dat de school een eigen tuintje heeft, waar van alles door de modder kruipt en graaft.
Na een paar minuten lopen arriveren de Gast en Bulthuis bij het dorpstuinencomplex, waar de leerlingen van de school een eigen lapje grond in beheer hebben. Op een grasveldje, naast de tuinen, krijgen de leerlingen van juf Ellen Staats een les over aardwormen van Harma Schilder. Terwijl de kinderen moeilijke vragen moeten beantwoorden als 'Heeft een worm ogen?' en 'Zijn wormen griezelig?', krijgt de Gast wat broodnodige context van Monique Pas, schooltuinaanjager bij IVN. "In het vroege voorjaar beginnen de leerlingen al met zaaien en planten in de moestuin. Bodemdiertjes, zoals wormen, zijn enorm belangrijk voor een tuin. Vandaar dat we daar nu ook aandacht aan besteden door middel van deze gratis gastles", legt ze uit. Het past in een bredere campagne van de IVN. "We willen graag schooltuinen promoten bij scholen. De Schuthoek heeft er gelukkig al een, maar we zouden graag zien dat meer scholen een eigen tuin krijgen." Terwijl de les verder gaat en kinderen als wormen over de grond kruipen, komt een buur-tuinder aan op de fiets. Op zijn dode gemak gaat hij schoffelen in zijn eigen tuintje, de Gast meent een geïnteresseerde blik naar de wormenles te bespeuren.
Na het stukje theorie begint het leukste gedeelte van de les, de kinderen gaan met hun poten in de klei staan. Op een picknicktafel in hun tuin staat een bak klaar, waarin Harma een zak vol aarde leeggooit. Tussen de klei en de takjes krioelt het van de wormen. "Wie wil een worm vasthouden", vraagt de gastjuf. De kinderen zijn gelukkig niet bang uitgevallen, meer dan de helft van de handen gaat omhoog. De handpalmen van de avonturiers wordt natgespoten, zodat de worm zich wat meer op zijn gemak voelt. Al snel wriemelen de beestjes over de uitgestrekte handen. "Het kietelt", roept een van de leerlingen geschrokken. Ondanks dat de wormen (metaforisch) de benen nemen, belandt er slechts één op de grond.
Er valt nog meer te leren over wormen, zoals een jongen al opmerkte leven ze namelijk ook in composthopen. Op een tweede picknicktafel liggen verschillende spullen uitgestald. Blaadjes, een bruine banaan en zelfs een melkpak. Een voor een worden de voorwerpen geanalyseerd en besproken. Wat blijkt: blaadjes en bananen worden wel gewaardeerd, melkpakken en schillen van citrusvruchten niet. "Die vinden ze te zuur", vertelt Harma. Ze legt uit dat wormen heel goed zijn voor de grond, omdat ze plantaardig afval opeten en vervolgens een boel poepen. Zo komen voedingsstoffen in de grond terecht, bovendien helpen hun tunnels met de grond luchtig houden. Tot slot heeft de nobele worm nog een belangrijke rol te vervullen: het beestje dient als voedingsbron voor allerlei andere dieren. Harma heeft een doos meegenomen met dieren die graag een worm of twee soldaat maken. Een opgezette mol en merel worden door de kinderen aandachtig bestudeerd, een knuffel van een egel gaat rond en wordt door iedereen geaaid.
Tot slot staat er nog een experiment op de planning: twee zakdoeken worden in de tuin begraven. En niet zomaar een paar zakdoeken, ze zijn gedoneerd door burgemeester Marcel Thijsen en kinderburgemeester Sarah Anema. Samen graven de kinderen twee gaten tussen de bessenstruiken. Regelmatig treffen ze in de grond een worm aan, de Ongenode Gast neemt de ene na de andere in ontvangst en verhuist ze naar een naastgelegen plantenbed. Wanneer de kuilen diep genoeg zijn verdwijnen de zakdoeken erin. "Over een paar weken, na de zomervakantie, komen we terug en kijken we wat ervan over is", legt Harma uit.
De Gast is heel wat kennis rijker, terwijl de leerlingen nog wat langer in de tuin blijven kiest hij het hazenpad. Die loopt langs een veld voor graan, waar zwaluwen laag overheen scheren op zoek naar hun lunch. De Gast deelt hun sentiment, hoewel zijn middagmaaltijd gewoon een boterham met kaas is.
