Kinderen leren over oorlogsmonument Kluivingsbos

Afbeelding
Foto: Jos Smit

EELDE-PATERSWOLDE - Kinderen uit groep 8 van de Menso Altingschool luisteren donderdag 16 april aandachtig naar Henny van den Born. De vrijwilliger van de stichting Herdenkingscomité Eelde vertelt over het monument, dat midden in het Kluivingsbos ligt. Het is opgericht ter nagedachtenis aan Jacob de Vries, een onderduiker die op door de Duitse bezetters werd gedood toen die Eelde verlieten tijdens de laatste dagen van de Tweede Wereldoorlog. Ook herdenkt de steen Willem Harm Rutgers, een lokale man die overleed toen hij in Duitsland tewerkgesteld was.

Van den Born vertelt de leerlingen hoe Jacob de Vries jaren ondergedoken zat in het Kluivingsbos. Op 13 april, toen de Canadese bevrijders in aantocht waren, verliet hij zijn schuilplaats om. "Er waren mijnen bij de weggeplaatst door de Duitsers. Die wilde De Vries onschadelijk maken. Daarbij werd hij gezien door de terugtrekkende Duitsers, zij hebben hem neergeschoten. Hij is nog naar het Familiehotel gebracht, daar kreeg hij een bloedtransfusie. Het mocht helaas niet baten en hij overleed diezelfde dag nog", vertelt Van den Born. De andere persoon die herdacht wordt met het monument is Willem Harm Rutgers, hij woonde vlakbij het Kluivingsbos tot hij naar Duitland werd gedeporteerd om te werken in een vliegtuigfabriek. Tijdens een bombardement op de fabriek komt hij op 29 juli 1943 om het leven. 

De kinderen zijn duidelijk onder de indruk van de verhalen en stellen na afloop allerlei vragen aan de vrijwilliger, bijvoorbeeld hoeveel schade Eelde en Paterswolde opliepen tijdens de oorlog en of Van den Born zelf de oorlog heeft meegemaakt. Met de schade valt het mee, wel is het vliegveld gebombardeerd. De vrijwilliger heeft zelf de oorlog niet meegemaakt, maar een achterneef is met meer dan honderd andere verzetsmensen gefusilleerd op 8 maart 1945 bij de Woeste Hoeve. In de aanloop naar de herdenking van de Tweede Wereldoorlog op 4 mei organiseert Stichting Herdenkingscomité  Eelde lezingen en gastlessen voor leerlingen van de verschillende basisscholen. 

Na afloop van de presentatie reflecteren Vera, Sofie, Isa, Runa en Myrthe op de verhalen die ze gehoord hebben. "Het zijn mooie verhalen, maar ook zielig. Het ware zware tijden voor mensen toen", zegt Isa. Samen vertellen ze dat er tijdens de lessen veel aandacht is voor de Tweede Wereldoorlog. "Er is een gastspreker geweest in de klas bijvoorbeeld." Juf Aliene bevestigd dat de school het belangrijk vindt om uitgebreid stil te staan bij de oorlog. "Vandaag de dag is het weer hartstikke actueel. Over de hele wereld wordt er gevochten en ook het antisemitisme steekt weer de kop op." Na de informatieve ochtend konden de kinderen nog even uitwaaien in het bos, voordat ze weer op de fiets stapten en terug naar school reden.