Phalani Rozema: Kerstengel met twee gezichten
VRIES - Het is grauw weer, het regent in Vries en er staat een snijdende wind. De verslaggever en fotograaf Erik Veenstra haasten zich snel bij schoonheidssalon Power & Beauty naar binnen. Eenmaal binnen treffen ze Phalani Rozema aan, die comfortabel in een stoel zit. Schoonheidsspecialist Veerle Schuiling is al bezig met geoefende hand make-up aanbrengen.
Kerstengel Phalani is al helemaal op de gelegenheid gekleed. Haar rode jurk fonkelt en brengt zelfs de meest norse persoon in de kerststemming. Ze valt gelijk met de deur in huis en bekent dat ze niet veel ervaring heeft met het modellenbestaan. “Ik moet straks nog werken, dan sta ik weer in mijn werkkleding. Vandaag wordt het een skipak, want het wordt megaslecht weer.” Phalani heeft een eigen bedrijf, De Hondenherder. Als de fotoshoot er straks op zit haalt zij acht honden op om ze vervolgens uit te laten. “Over een paar uur sta ik weer op het uitlaatveld”, vertelt ze lachend.
De liefde voor dieren, en specifiek honden, komt bij haar niet uit de lucht vallen. “Ik ben opgegroeid met honden”, legt ze uit. “We hadden altijd bordercollies, mijn moeder traint ze. Het zijn geweldige honden, ze willen echt werken voor de baas. Het liefst 24 uur per dag.” In Assen heeft Phalani zelf ook een bordercollie, Dash genaamd. Ondanks dat ze nu in Assen woont is ze nog vaak bij haar ouders in Vries te vinden.
Terwijl ze vertelt over haar baan en haar ouders gaat Veerle verder met het opmaken. “Doe maar even je ogen dicht”, zegt ze tegen Phalani. Voorzichtig brengt ze met een laagje oogschaduw aan met een klein kwastje. Voordat deze grote dag aanbrak, had Phalani al met Alida een voorgesprek gehad. Zij is eigenaar van Power & Beauty. Samen hebben ze gekeken naar welke make-up het meest geschikt is om Phalani te laten stralen. Met haar huid valt ze enigszins uit de toon bij het doorsnee publiek in Vries. Vandaar dat Alida even de tijd wilde nemen, om zeker te zijn dat ze alles in huis hadden om het optimale resultaat te halen.
Buiten blaast de wind onafgebroken verder, af en toe klettert de regen tegen het raam van de studio. Binnen is het gelukkig behaaglijk warm. De verslaggever en fotograaf hebben bovendien de luxe dat ze een kop koffie kunnen drinken, iets wat voor het model even lastig is. Vanzelfsprekend wil niemand Veerle een haarbreed in de weg leggen. Terwijl ze stukje bij beetje elk deel van het model onder handen neemt, vertelt Phalani over haar familie en wat kerst voor haar betekent.
“Ik vind kerst heel leuk, de gezelligheid en het samen zijn. Mijn familie en vrienden zijn enorm belangrijk voor me”, legt ze uit. Ze wordt even onderbroken door de schoonheidsspecialist, het is tijd om haar wimpers te doen. Phalani doet dat zelf, dat werkt net wat makkelijker. Terwijl Veerle even haar rust pakt, zit Phalani rechtop in de stoel terwijl ze haar wimpers bewerkt. Als ze klaar is, inspecteert ze zichzelf in een spiegel, Veerle kijkt mee. De twee jonge vrouwen besluiten dat het perfect is, tevreden leunt Phalani achterover in de stoel.
“Wat vroeg je me net”, vraagt ze. “O ja, we hadden het over kerst en mijn familie.” Even denkt ze na, dan gaat ze verder. “We vieren kerst altijd best uitgebreid, op eerste of tweede kerstdag komen we bij elkaar. Het zijn dan zo’n tien familieleden, plus aanhang. Echt een behoorlijke groep dus”, vertelt ze lachend. Samen kerst vieren is een traditie, dat wil niet zeggen dat in huize Rozema elk jaar hetzelfde eten op het menu staat. Phalani: “Nee, we hebben niet echt standaard recepten. We vieren het ook niet met cadeaus, dat doen we met Sinterklaas. Kerst draait echt om samenkomen en het met samen gezellig hebben.”
Kerst is dus een tijd voor familie en gezelligheid, sowieso iets waar het Phalani en haar twee zussen Muriël en Idemé nooit aan heeft ontbroken. Hun ouders wonen nog steeds in het huis waar de drie meiden opgroeiden. Phalani woont inmiddels zelf in Assen, de vrijheid die dat met zich meebrengt, is welkom. “Thuis was het vroeger altijd erg druk, er waren altijd wel vier, vijf of zes hondjes tegelijkertijd. Daarnaast liepen er altijd vrienden of gasten door de achterdeur naar binnen. Dat was natuurlijk enorm gezellig, maar ook wel hectisch.” Vries is vanaf Assen gelukkig niet ver rijden, ze komt dan nog vaak bij haar ouders op bezoek. “Meestal wel in het weekend, soms blijf ik slapen.”
Ze betwijfelt of ze ooit naar een grotere stad dan Assen zou verhuizen, Groningen lijkt haar namelijk al niks. “Leuk om te bezoeken, maar niet om te wonen. Ik ben de drukte niet gewend, niks voor mij.” Voor haar is het belangrijk dat snel in de vrije natuur kan zijn, het liefst met ten minste één hond. “Ik ben echt een buitenmens, ik ga graag het bos in of fietsen met Dash”, zegt ze.
Ondertussen is Veerle bezig met het afronden van het opmaken. Phalani straalt nog meer dan aan het begin van de sessie. De schoonheidsspecialist kent alle fijne kneepjes van het vak, de beste eigenschappen van Phalani’s gezicht zijn versterkt dankzij de make-up. Als finishing touch brengt ze nog een beetje lipgloss aan. De hele groep verlaat de kamer, bij de ingang staat Veerle haar collega Linda Claus om ze gedag te zeggen.
Buiten is het weer nog altijd guur, Phalani en haar entourage hoeven gelukkig niet ver te reizen. Haar ouderlijk huis waar het tweede deel van de ochtend, de fotoshoot, zal plaatsvinden ligt namelijk aan de overkant van de straat. Ze steken snel over, voor de deur staat Phalani haar bus geparkeerd, in koeienletters staat op de zijkant ‘De Hondenherder’ te lezen. “Hier ben ik echt heel trots op”, vertelt ze glunderend terwijl ze naar de bus wijst.
Ze gaat haar gasten voor naar de achterkant van het huis, daar heeft haar vader een ruimte los van het huis. Deze heeft hij als bar ingericht, inclusief biertap. Binnen is het lekker warm. De fotograaf heeft een aantal attributen meegenomen voor tijdens de fotoshoot. Samen met Phalani loopt hij ze even door, zodat zij weet wat ze straks ongeveer kan verwachten. Dan gaat de deur open, Rica Rozema komt binnen met een dienblad vol koffie en banketstaaf. De moeder van Phalani wil er gelijk weer vandoor, na enig aanmoedigen blijft ze plakken. Dankzij het voorbereidend werk van Phalani en Alida met de make-up is dat deel van de dag zo snel gegaan dat er tijd is voor een uitgebreide koffiepauze. De fotograaf en verslaggever hebben weinig aanmoediging nodig om pen en camera neer te liggen en een kop stomende koffie te pakken.
Rica vertelt over hoe Phalani en haar zus Idemé zijn geadopteerd uit Haïti. “Ik heb drie dochters, een is uit de buik en de andere twee komen uit het hart”, vertelt Rica. Phalani lacht, het is iets wat ze duidelijk vaker heeft gehoord. Dat de twee familie zijn is gelijk duidelijk wanneer je ze samen hoort praten. Als de verslaggever opmerkt dat hun spraak enorm op elkaar lijkt moeten ze allebei lachen. “Dat zeggen mensen altijd”, zegt Phalani lachend. “Als ik voor het eerst met mensen praat die mijn moeder kennen zeggen ze gelijk: wat lijk jij op Rica!”
Samen met haar moeder denkt ze terug aan hoe ze als baby van nog geen één jaar oud van het eiland in de Caribische Zee naar het koude Nederland kwam.
“Je was heel ziek”, herinnert Rica zich. “Je woog maar 6800 gram toen je aankwam, tijdens de vlucht kon je geen eten binnen houden. Gelukkig ging het gelijk beter toen je hier eenmaal was aangekomen.” Phalani hield geen noemenswaardige gezondheidsproblemen over aan haar penibele start in het leven. Eenmaal in Vries sterkte ze snel aan en ontwikkelde zich goed. Was dit te danken aan een speciaal dieet? Haar moeder lacht, terwijl Phalani met haar hand een wegwerpgebaar maakt. “Nee joh, gewoon Nederlandse pot, vooral veel aardappelen.”
Met de koffie en amandelstaaf achter de kiezen start de fotoshoot. Voordat Phalani begint te poseren voor de camera zet ze een playlist met kerstliedjes op. Vrolijke klanken schallen door de bar. De fotograaf en het model gaan aan het werk, Phalani poseert met kerststerren, ballen en pakjes. Ondanks haar gebrek aan ervaring verloopt de sessie voorspoedig, Phalani en de fotograaf maken over en weer grapjes. Na een halfuurtje steekt Rica haar hoofd om de deur, of de harde werkers nog een drupje koffie kunnen verdragen. Omdat de hele ochtend op rolletjes loopt, is daar zeker tijd voor. Even later zit iedereen opnieuw aan de bar.
Phalani vertelt dat ze bijna vier jaar eigenaar is van haar bedrijf, ze kon het overnemen nadat ze er als stagiaire begonnen was. Ze praat ook over haar jeugd in Vries en haar ervaring als iemand met een donkere huid in een witte omgeving. “Op de basisschool merkte ik er eigenlijk niks van, daar speelde iedereen gewoon met elkaar. Ik had vriendjes en kreeg nooit het gevoel dat ik er niet bij hoorde.” Het gevoel van acceptatie veranderde toen ze naar de middelbare school ging. “Ik zat op het Terra, daar heb ik het echt wel moeilijk gehad. Veel van de kinderen die daarop zaten stonden niet bepaald open voor mensen met een kleurtje.”
De discriminatie die ze toen ervaarde, heeft zijn sporen nagelaten. “Als je jong bent komt dat echt wel binnen. Ik heb het er een tijd moeilijk mee gehad. Als je zo behandeld wordt krijg je het idee dat je iets fout doet, of er niet mag zijn.” Ze kijkt even naar haar moeder. “Mijn ouders waren er niet op voorbereid, die wisten niet zo goed hoe ze het voor mij beter konden maken.” Haar moeder Rica knikt instemmend. “We vonden het heel lastig om te bepalen wat we konden doen. We waren bang dat als we ingrepen het alleen erger werd.” Inmiddels heeft Phalani het gelukkig een plek kunnen geven. Met een glimlach vertelt ze: “Het gaat nu goed, je moet jezelf accepteren en dat lukt nu.” Ze legt uit dat het ook helpt dat ze in Assen woont, waar ze minder uit de toon valt. Vol zelfvertrouwen voegt ze toe: “Ik weet nu dat ik niet de enige ben, ik voel me een stuk sterker.”
Met de koffie op besluit Phalani met de fotograaf nog een paar laatste foto’s te nemen. Terwijl ze richting de statafel loopt maakt ze een paar danspasjes. “Ik dans eigenlijk de hele dag, ik heb altijd een muziekje aan staan. Misschien zijn dat wel mijn Haïtiaanse roots,” grapt ze. Als de laatste plaatjes genomen zijn is het tijd om te vertrekken, lampen, kerstattributen en andere foto parafernalia worden op de hoek van de bar opgestapeld. Phalani vertelt dat ze straks aan het werk moet, door de wind en de regen met de honden op pad.
Op haar telefoon zoekt ze even een paar foto’s op van hoe ze er uitziet als ze werkt. Daar zien de verslaggever en fotograaf een heel andere kant van haar, in een dikke jas met regendruppels op de bril grijnst Phalani naar de camera. “Ik ben dol op mijn werk, voor mij is het de ideale baan. Ook met slecht weer ben ik het liefst buiten.” De regen zal straks de aangebrachte make-up wel laten uitlopen. Daar is Phalani al op voorbereid. “Ik heb make-up remover in de bus liggen, ik haal het er straks af. Daarna gaat de jurk uit en de werkkleding aan,” vertrouwt ze de verslaggever toe. Phalani Rozema, een kerstengel met twee gezichten.
Met dank aan Hair & Power Vries
